Nghệ sĩ Nhân dân Phan Thị Bạch Hạc
Nội dung
I. Tiểu sử:
1. Tên khai sinh: Phan Thị Bạch Hạc.
2. Nghệ danh: Không.
3. Sinh năm: 01/12/1967.
4. Quê quán: Huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên Huế.
5. Địa chỉ thường trú: B16 Khu quy hoạch Vĩ Dạ.
6. Nghề nghiệp: Diễn viên Múa hát Cung đình và Tuồng Huế.
7. Thế hệ nghệ nhân: Thế hệ thứ nhất.
8. Quá trình hoạt động nghệ thuật:
- 1983 – 1985: Bắt đầu học tuồng và múa hát cung đình.
- 1985 – 1995: Trở thành diễn viên chính của Đoàn Nghệ thuật Truyền thống Huế.
- 1995 – 2006: Làm diễn viên và kiêm phụ trách công tác chuyên môn.
- 2006 – 2015: Phó Giám đốc Nhà hát Nghệ thuật Truyền thống Cung đình Huế, phụ trách chuyên môn.
- 2015: Giám đốc Nhà hát Nghệ thuật Truyền thống Cung đình Huế.
9. Các nước và tỉnh thành đã từng tham gia lưu diễn:
Trong nước: Thành phố Hồ Chí Minh, Hà Nội, Đà Nẵng, Bình Định, Quảng Ninh, Nha Trang, Vũng Tàu.
Nước ngoài:
- 1994: Biểu diễn tại Nhật Bản.
- 1998: Biểu diễn tại Nhật Bản.
- 2002: Biểu diễn tại Nga và Pháp.
- 2006: Biểu diễn tại Italia.
- 2007: Biểu diễn tại Nhật Bản.
- 2008: Biểu diễn tại Thái Lan.
- 2009: Biểu diễn tại Pháp.
II. Đặc điểm:
1. Loại hình nghệ thuật đã được học: Tuồng, múa cung đình, ca Huế và múa dân gian.
2. Năm bắt đầu học: 1983 (17 tuổi).
3. Người dạy: Nghệ sĩ Nhân dân Lê Tiến Thọ, Nghệ sĩ Nhân dân Đàm Liên, Nghệ sĩ Nhân dân Hòa Bình, Nghệ sĩ Ưu tú La Thị Cẩm Vân, nghệ sĩ La Thanh Hùng.
4. Địa điểm học: Đoàn Nghệ thuật Truyền thống Huế; tham gia tập huấn tại Đà Nẵng (1996) và Bình Định (1998).
5. Người đồng học: Thanh Long, Chánh Giàu, Thu Thủy.
6. Người đồng diễn: Thanh Long, Thu Thủy, Phương Thảo, Chánh Giàu, Bạch Hoa, Thanh Hùng, La Nguyên, Thu Vân, Đăng Hữu, Hoàng Đức.
7. Nắm giữ bí quyết nghề nghiệp: Nghệ sĩ có khả năng ứng dụng linh hoạt các làn điệu tuồng vào từng nhân vật; hát Nam theo phong cách Huế, hát Khách có sự pha trộn phong cách tuồng Quảng Nam để làm nổi bật tính cách nhân vật.
8. Thể hiện các bài bản:
- Vai diễn tuồng: Thị Kính (Quan Âm Thị Kính), Tố Lan (Chuyện tình trinh nữ), Phụng Kiều (Sóng ngầm trong phủ chúa), Vân Duy (Tướng quân Bùi Viện), Ngọc Bảo (Chim Bằng trong bão tố), Ngọc Hân (Nỗi đau người chủ soái), bà Trần (Chí sĩ Trần Cao Vân), Kỷ Lan Anh (Hộ sanh đàn), Loan Dung (Lý Phụng Đình), Phương Cơ (Ngọn lửa Hồng Sơn).
- Múa cung đình: Bát dật (văn, võ), Lục cúng Hoa đăng, Lục triệt Hoa mã đăng, múa Kiếm, múa Vũ phiến, Tam quốc – Tây du, Lân mẫu xuất Lân nhi.
9. Giai thoại và kỷ niệm khi hành nghề:
“...Tối 21/6/1985 tại Quán Hàu (Quảng Bình), lần đầu đảm nhận vai Cúc Hoa trong ‘Phạm Công – Cúc Hoa’. Sau đêm diễn, tôi nhận được những tràng pháo tay và sự công nhận của khán giả...”
10. Truyền thống nghề nghiệp của gia đình: Gia đình chỉ có chị gái theo nghề diễn viên tuồng và múa cung đình, hiện công tác tại Nhà hát Nghệ thuật Truyền thống Cung đình Huế.
11. Thế hệ kế tục: Không.
12. Đóng góp cho công tác truyền dạy:
- 2003: Tham gia dạy chương trình sân khấu học đường.
- 2004: Giảng dạy lớp Cao đẳng Tuồng và Múa cung đình Huế.
- 2006: Dạy lớp múa truyền thống tại Trường Trung học Văn hóa Nghệ thuật Thừa Thiên Huế.
13. Danh hiệu và giải thưởng:
- 1993: Huy chương Bạc Liên hoan Sân khấu Toàn quốc.
- 1995: Huy chương Vàng Liên hoan Sân khấu Toàn quốc.
- 1998: Giải thưởng Cố đô; Giải Nhì Tài năng trẻ Sân khấu Toàn quốc.
- 2001: Danh hiệu Nghệ sĩ Ưu tú.
- 2003: Huy chương Vàng Liên hoan Sân khấu Toàn quốc.
- 2004: Giải thưởng Cố đô.
- 2009: Huy chương Vàng Liên hoan Sân khấu Toàn quốc; Giải thưởng Cố đô.
- 2012: Danh hiệu Nghệ sĩ Nhân dân.